ما چه می خواهیم؛ لین یا برق؟

داکتر امان فصیحی

در گام نخست ما عدالت، کرامت انسانی و حقوق شهروندی می خواهیم. ما نه بدنبال زیاده خواهی هستیم و نه حق هموطن دیگر خود را تضییع می کنیم. در طول تاریخ افغانستان سختی و مشقت را پذیرفته ایم نه زیر بار ظلم و بی عدالتی رفته ایم و نه به کسی ظلم و ستم کرده ایم. اما همیشه بر سر حق خود متسحکم ایستاده بودیم؛ چون حق خواهی یک امر ذاتی و فطری انسان است. در طول تاریخ نه از کسی صدقه و خیرات قبول کرده ایم و نه روحیه صدقه پروری داریم. هر زمانی که احساس کرده ایم که ظلمی در هر نقطه ای این کشور صورت گرفته است، در برابر آن و به دفاع از مظلوم فریاد عدالت خواهانه خود را بلند کرده ایم و عدالت را برای همه خواسته ایم. ما می خواهیم همه شهروندان به صورت برابر در تعیین سرنوشت خود نقش داشته باشند و همه از مزایا و امتیازات برابر برخوردار باشند؛ همانگونه که دارای وظایف و مکلفیات های برابر هستند. ما همانگونه که امکانات و آسایش را برای خود می خواهیم برای دیگر هموطنان خود نیز می خواهیم. چون جدا باور داریم که آسایش و آرامش من زمانی تأمین می شود که دیگر هموطن من نیز در آسایش و آرامش باشد. از این رو، ایستادگی در برابر تغییر مسیر لین برق 500 کلوولت، نه زیادی خواهی و به یغما بردن حق دیگران، بلکه مبارزه با بی عدالتی، تحقیر و تضییع حقوق شهروندی است. علیرغم وجود موئیدات فنی و علمی به نفع مسیر بامیان- میدان، مسوولین مربوطه با استفاده از موقعیت خود، مسیر را تغییر می دهند و بدون دلیل و سند قانع کننده، ماستر پلان برق تصویب نشده را عرضه می کنند و نه تنها منافع مردم مرکزی بلکه منافع ملی را در خطر می اندازند؛ برای مدلل و مستدل سازی کار خود، به جای ارائه استدلال اقتصادی و تخنیکی معتبر، به تحریک احساسات اقوام همیشه برادر افغانستان علیه هم دیگر روی می­آورند و به نزاع قومی دامن می زنند. این مصداق بارز و آشکار بی عدالتی، تحقیر و تضییع حقوق شهروندان و خیانت ملی است. لذا ما برای عدالت می رزمیم نه برای زیاده خواهی. ما می خواهیم در سر نوشت جمعی افغانستان سهیم باشیم، ما می خواهیم در تمام پروژه های توسعه­ای و انکشافی افغانستان محاسبه شویم؛ نه اینکه صرفا در موقع انتخابات به ما مراجعه شود. ما حق شهروندی خود را می خواهیم مانند دیگر شهروندان، ما می خواهیم بدانیم که چرا مناطق مرکزی از ماستر پلان برق، حذف شده است؟ ما می خواهیم بدانیم که چرا مسیر توتاپ بدون دلیل تغییر می کند؟ چرا سرگ های مناطق مرکزی ساخته نمی شود؟ چرا امنیت در شاه راهای منتهی به مناطق مرکزی نهادینه نمی شود؟ ما نمی­خواهیم که برق را به عنوان صدقه و خیرات قبول کنیم. بدون برق زندگی می کنیم، اما نمی­خواهیم که خانه های خود را با برق صدقه ای تاریک اندیشان روشن کنیم و منت آن ها را تحمل کنیم. گویا برق مال شخصی شرکت برشنا و وزارت انرژی است که مسوولین آن وقیحانه و با منت مدعی می شود که اگر مردم بامیان برق می خواهد از پشته سرخ برق می دهیم؛ اگر برق مال شخصی شرکت برشنا و وزارت انرژی است، چنین برقی را اصل نمی خواهیم؛ چون اگر امروز می تواند بدهد، فردا می توانند برق خود را پس هم بگیرند.

 

 ما عزت و آزادی خود را به آسانی به دست نیاورده ایم که به ثمن بخس بفروشیم. ما عزت و کرامت انسانی خود را بر هر چیزی ترجیح می دهیم. انسان می تواند با فقر و نداری زندگی کند، اما با توهین و تحقیر امکان زیست وجود ندارد. ما حق خود را می خواهیم. ما به عنوان یک شهروند حق داریم که توسعه متوازن را مطالبه کنیم و از مزای آن بهره مند باشیم. تغییر بدون دلیل مسیر برق یعنی توهین، تحقیر، نقض حقوق شهروندی، دامن زدن به بی عدالتی، و حذف قسمت­های زیادی از شهروندان از امکانات ناشی از توسعه ملی. از این رو حق خواهی و داد خواهی می کنیم. اما ما نمی خواهیم که خانه خود را با تضییع حق هم وطنان دیگر خود روشن کنیم. اما از هموطنان خود انتظار داریم که روشنی خانه خود را با تضییع حق هم وطن دیگر خود نخواهند و در برابر منطق حذفی، منطق توهین و تحقیر و نقض حقوق شهروندی ایستاده شوند. بیاییم که همگی از اصول انسانی چون عدالت، کرامت انسانی، حقوق شهروندی و توسعه متوازن دفاع کنیم. واقعا در عمل قبول کنیم که هیچ افغانی از افغان دیگر کمتر و هیچ افغانی از افغان دیگر برتر نیست. اگر اصول انسانی در جامعه نهادینه نشود، در برایند کار همه متضرر می شویم. در غیاب عدالت، هیچ شهروند، سودی نمی برد و هیچ وقت جامعه مرفه و آرام شکل نمی گیرد. از حاکمیت انتظار می رود که به خواسته­های شهروندان خود رسیدگی نماید و کسانی را که مسیر پروژه را بدون دلیل تغییر داده اند مجازات نماید. چون برای عموم شهروندان مشکل آفریده اند. همچنان با سه معیار توسعه متوازن، ملی بودن پروژه و صرفه اقتصادی در مقیاس ملی، مجددا به موضوع رسیدگی نماید و اجازه ندهد که دیوار بی اعتمادی میان شهروندان و حاکمیت بیش از این ضحیم شود.