سلام به همه دوستان و علاقمندان که درین سایت دسترسی دارندو همکاری:
میخواهم نظریات چند روی وضعیت جاری که هزاره ها در افغانستان با آن دردست و پنجه نرم کردن و مقابله هستند خدمت شما دوستان به عرض برسانم.

1. اول متاسفانه با مداخله بیرونی ها ما اهل تشیع در افغانستان به نام های مختلف از هم دورساخته شده ایم و هریک ازین رهبران ضعیف که توان رهبری مردم را ندارند نه تنها میخواهند بالای گرده مردم سوار باشند و صرف باداری کنند و به آبروی این ملیت بازی کرده و با هرکه دلشان خواست معامله گری میکنند . بدین لحاظ حالا وظیفه هریک ماو شما است تا مردم را آکاه ساخت تا ازین حالت بن بست بدر آیند و یک رهبری سالم را که بتواند این ملیت را به سوی مردمی شدن سوق دهد و دیگرقربانی امیال شخصی یک عده رهبران خود خواه و جاه طلب نشوند و خود روشن فکران هزاره باهم متحد شده و مردم را آگاهی دهند تا ازین خود خواهی آن ها خود را نجات دهند. حق و حقوق خود را بدانند و جایگاه خود را دراجتماع تثبیت و با سایر اتباع افغانستان دوشادوش پیش بروندودیگر وقت آن نیست که بالای سرنوشت ما و شما معامله و تجارت نمایند.بیایید و بیدارشویدو به امید روزیکه بتوانیم به عنوان یک ملیت مطرح شده و تحصیل کرده در پهلوی سایرملیت های دیگر قرار گیریم. مردم را تشویق کنیم تا بروند و تحصیل کنند و دیگر فریب همچو افراد و اشخاص که شایستگی رهبری را ندارند از صف خود بیرون کرده و در تلاش یک ملیت سازی و رهبری واحد برای مردم آنهم ازقشر تحصیل کرده باید فکرکنند.

سلام و احترام خدمت این درخت تنومند که روزی در سایه ات خواهیم نشست و از این همه بیسامانیها در امان خواهیم شد.اری این را باید بیدانی که مردم با شما است.و با شما همکار و همگام خواهند بود.خوب میدانیم که ماهزاره ها امروز در در یک خللا ی رهبری موقیعیت داریم بیشک با حضوری شما اندیشمندان میتوان امید وار بود تا از وضعیت موجود فاصیله گرفت و یک تغیری را ایجاد کرد.موفق ومعیت باشید.

به جایی کوبیدن دیگر اقوام کمی هم به تحلیل عملکرد رهبران بی خرد خود هم باشید. موضع گیریها و عملکرد 8 ساله استاد محقق که این همه ازش نوشته ای را یک بار مورد تحلیل قرار بده
به نظر می رسد که عملکرد محقق که بسیار دیوانه وار است بسیار بدتر از ملا عمر است زیرا ملا عمر لا اقل دشمن تلقی می شود اما محقق دوست جاهلی است که با موضع گیریهای احمقانه خود مردم هزاره را تباه کرده است

با سلام واحترام،

1. تفکربنیادین زندگی و پالیسی مردم " عدالت خواهی" است ونه " هوایت خواهی". هویت خواهی بخشی ازاین سیاست بنیادین است. عدالت خواهی وهویت خواهی قابل جمع اند.

2. " مشارکت درقدرت" و"حضوردردولت" با مبارزه توده محروم ومورد ستم برای تغییر" نظم ستم" و" جامعه ظالم" و رسیدن به" آینده مبتنی برعدالت ونظم" موضوعاتی قابل جمع اند ودرتضاد وتباین با یکدیگرقرارندارند.

3."خلق نظام سیاسی مسؤول وکارآمد" باید نیازواولویت جامعه هزاره می باشد. جامعه بدون"قلب" و"ذهن" تنها هستند واما صرف یک هستی صورت پذیر. برای صورت گری باید خود را ساخت تا بتوان بادیگران درآویخت.

4. وقایع اخیرفرصتی است برای "تحلیل وضعیت موجود " و"انسجام امور" تا پیروزی های بیشترو وشکست های کمتری را شاهد باشیم.

برا ی عدالت وآزادی

سلام به همه دوستان

آقای بودا از تفاون میان هویت خواهی و عدالت خواهی گفتند که من هم موافقم و این "برداشت" به نظر بهتر است چون با برداشت اول ما این جنبش را محصور میکنیم و امکان توسعه را از آن میگیریم ولی عدالت مفهومی است که در حصار قومیت نمیگنجد و دغدغه هر انسانی است.
ادغام در نظامی که پایه آن بر نفی ما استوار شده ممکن نیست و نمیتوان از طریق آویزان شدن به دولت ،نمود بیرونی نظام حاکم، وارد "هستی صورتگر " شد .
ادغام در این سیستم به معنای تطبیق خود با اصول آن است از این رهگذر شاید امتیازی نصیب گروه مطرود گردد ولی این راه بنیادی نخواهد بود، چرا که خود اصول منشا ستم اند و تغییر اصول نیازمند یک حرکت رادیکال و "فارغ از اصول" است حرکتی که فی نفسه غیر قانونی است ولی مقصود از این حرکت نه "همگانی سازی خطر" و نه چشاندن طعم "هستی صورت پذیر سیاسی" بودن به گروه حاکم بلکه تغییر اصول برای تطبیق آن با عدالت است، همانطور که توهم "همگانی سازی خطر" و "میخ بر فرق کسی زدن" نه ساخته ما بلکه ساخته گروه حاکم بود، و این تعبیر به نظر من خود یکی از آسیب های حرکت های انقلابی و عدالت خواهانه بوده تعبیری که در نهایت به انتقام جویی ختم خواهد شد. و همین تعبیر در نهایت آشوب و سرگردانی را به وجود آورده و در این فضا زمینه پایمال شدن حق عده ای دیگر را فراهم میشود.
در مورد شیوه نگارش آقای بودا باید یگویم ما نمیتوانیم ادبیات نوشتن کسی را نقد کنیم و از او بخواهیم با این زبان و کلمات بنویس ولی افکارش را میتوانیم و به نظر من افکار آقای بودا بیش از حد انتزاعی اند از آن رو که به گفته خود ایشان از نوع گفت و گو های درونی اند ، ایشان اندیشمند توانایی هستند و من به دانش و تفکر ایشان احترام میگذارم. این نظر من به عنوان فردی است که از لحاظ علمی در اندازه خیلی از بزرگواران نیست ولی من به نوبه خود از آقای بودا بسیار آموخته ام.

با سپاس

دوستان سلام.
نوشته ای آقای بودا قابل تحسین است .
اما چیزی ره که من میخواهم بعنوان یک جوان هزاره خدمت عرض کنم این است که ما همه از تاریخ و مصائیب گذشته خود خبر داریم اگر تاریخ ره نخوانده ایم بچشم سر دیده ایم.
تبعیض وجود داره . هزاره ستیزی هست . پشتبانه خارجی نداریم . حتی هم مذهبیهای ما هم هر از گاهی تا از دیگران پس نمانند برسر ما میکوبند اینها همه وجود داره. اما راه حل چیست؟ هزاره چه باید کرد؟ که با این همه مشکلات مقابله شود.
میدانیم که (بابه مزاری) دیگر در بین ما نیست و رهبران فعلی ما بنابه دلایلی خواه ناتوانی. بی مسئولیتی. ترسی از دست دادن قدرت شخصی و یا هم مسائیلی پولی و زنده گی مرفه. نمیخواهند و یا نمیتوانند کاری برای ملت بکنند. پس ملت چه سنگی ره به سر خود بکوبد؟

بعقیده من هزاره ها باید در سیاست فعلی خود بازبینی و اصلاحات جدی ره رویکار بگیرند.
1 احزاب سیاسی باید باهم ادغام و یا هم ائتلاف نمایند.
2 رهبر باید انتخابی باشد و یا هم دوره ای.
3 رهبر نباید بعنوان کار من دولت ایفای وظیفه نماید( مثل وزیر وکیل ووو).
4 حزب باید دو بخش داشته باشد. یکی سیاسی و دیگری نظامی البته مردم باید دوباره بهر نوعی که شده مسلح شوند چون ملت هزاره یکی از شکننده ترین ملتهاست و همیشه در خطری نابودیست و دیگران همه مسلح هستند و ایجاب میکند بخاطر دفاع ار خود سلاح داشته باشد.
5 باید روی سیاست خارجی بشتر کار شود و رسانه های تبلیغاتی گسترش یابد تا بتواند در برابری تبلیغات سوئی دیگران مقاله کند.
6 رهبر نباید مصلحت اندیشی کند چون در (افغانستا )زور از منطق قویتر است و در برابری زورگو حرف منطقی بیفایده است.
در اخیر تاریخ و تجربه نشان داده است دیگران از راه فشار و زور حتی حملات ترورستی و راه زنی در دولت برای خود امتیاز گرفته اند اما ما با روحیه صلح دوستی استدلال و منطق به میدان رفتیم که متاسفانه هر روز شرایط برایمان بدتر میشود و دیگران از این سیاست بعنوان یک خلا و نقطه ضعف علیه ما استفاده میکنند.

با سلام

از دوستان نویسنده و در راس آقای بودا تقاضا می کنم که اگر بتوانند یعنی فرصت آنرا داشته باشند، برای بالا بردن سطح دانش خوانندگان شان کار مستمر تری را آغاز نمایند. بلا تشبیه کاری شبیه آن پیامبر گرامی که تنها فردی را که به نبوتش ایمان آورده بود بناچار روی شانه های خود می کرد تا مبادا او نیز ایمانش را از دست بدهد.

و اما اصل مطلب؛ و آن اینکه سلسله معرفی اشخاصی را شروع کنید که از نام و نظرات شان در استناد ها و نقل قول ها استفاده می شود.

فشرده نظرات این فلاسفه را تا جاییکه ممکن است بخصوص تفاوت های که در نظرات آنها و دیگران موجود است برجسته سازید تا حد اقل برای خوانندگان که اکثریت مطلق شان دسترسی، حوصله و یا مثل من ظرفیت ذهنی مسایل فلسفی را ندارند، کمک نموده باشید تا نوشته های زیبای تان را درک نیز بتوانند.

خواهید گفت این کار صبر ایوب پیامبر می خواهد. درست است اما مگر با برداشتن قلم شما بر تر از انبیای بنی اسراییل نیستید؟

بدانید که قلم بدستان افتادگان مثل روشنفکران افتادگان کار شان فقط نوشتن و فریاد نیست بلکه کار دشوار تر در پیش دارند که تربیت گوشها و ذهن هاییست که به شنیدن عادت داده شده اند نه به گوش دادن و به قبول کردن عادت داده شده اند نه به تفکر و مشاجره.

راهی درازی در پیش رو دارید اگر همراه می خواهید همراه بیافرینید. راه تان را پر از راهرو بسازید که تک روی ولو از روی اجبار کار زیادی از پیش نمی برد.

موفق باشید

اگر دوستان ميدانستند كه دشمنان مردم ما چقدر حسرت ميخورند كه كاش كساني مثل بودا را در درون قوم شان ميداشتند. در هرات خيلي ها حسرت ديدار بودا را ميخورند!

«آنچه بديهي و خود پيداست، خشونت بار است، حتي اگر اين بداهت با ملايمت، آزاد منشانه و به صورتي دمكراتيك مطرح شود.» - رولان بارت - نوشته هاي اسد هميشه براي جذاب و آموزنده بوده است و همواره مترصد مطالعه نوشته هاي عميق و انتقادي و به نوعي رنج نامه او بود ام . درد و رنج نهفته در نوشته هاي اسد ، ديالكتيكيست بين گذشته و حال اسد كه در بهترين حالت در «آستانه بودن» او،جامعه و شرايطي كه در آن بسر مي برد را بازنمايي مي كند. در «آستانه بودن» بدين معنا كه ادبيات او همواره تصويرگر فضايست آشفته، اضطراري و گاها شك آور كه در لبه زوال و از هم پاشي جايگاه او،جامعه و مخاطبانش را يادآوري مي كند و اين خود موثرترين تلنگر به مخاطبانش در جهت بيرون جستن از لنجن زار انفعاليست كه در آن بسر مي برند. اينكه ادبيات او نزد بسياري از ما فهمش دشوار مي نمايد، امرريست بديهي و يكي از دلايل منحصر به فرد بودن آن، چون اين خصيصه ادبيات اقليت است ،ادبيات او از بازنمايي بازمانده است تا بتواند بسوي حدود افراطي يا حدود نهايي خود پرواز نمايد و همين عامل ادبيات اسد را به ادبياتي انقلابي مبدل ساخته كه مخاطب آگاه را به تغيير در وضع موجود و مخاطب عاجز را به انتقادي بي اساس و نق زدن هاي بي سرو ته فرا مي خواند. ادبيات اسد، «ادبيات اقليت» است و همين خصيصه نوشته هاي او را در مقام «كافكايي هزاره» متجلي مي كند. هنگامي كه كافكا مي گويد يكي از اهداف ادبيات اقليت " پالايش كشاكش ميان پدر و پسر ، و نيز مورد بحث قرار دادن اين كشاكش است" اين ديگر مسائلي توهمي اديپ گونه نيست، بلكه كنشي است سياسي. ‍زيل دلوز در معرفي ادبيات اقليت چند خصيصه را نام مي برد: 1-زبان اقليت سرچشمه ادبيات اقليت نيست، بلكه ادبيات اقليت چيزي است كه يك اقليت در دل زبان اكثريت مي سازد، نخستين مشخصه ادبيات اقليت اين است كه زبان در آن عنصري مشترك و «بي وطن» مي شود . 2-در ادبيات اقليت همه چيز خواسته ونا خواسته رنگ و بوي سياسي به خود مي گيرد، ادبيات اقليت يكسر متفاوت است ، فضاي بسته اش هر ماجراي فردي را به ايجاد كنشي فوري با سياست ناگزير مي كند. 3-سومين مشخصه ادبيات اقليت اين است كه در آن همه چيز ارزشي جمعي و اشتراكي مي يابد. در واقع از آنجا كه استعداد در ادبيات اقليت چندان زياد نيست، امكاني هم براي شيوه بياني فردي نيست كه به اين يا آن «استاد» متعلق باشد و از شيوه ي بيان جمعي متمايز باشد. در اينجا كميابي استعداد در واقع سودمند است چون به مفهوم چيزي غير از ادبيات استادان امكان ظهور مي دهد. مشخصه اصلي همان بي وطني زبان اقليت است، ارتباط فرد با فوريت سياسي و جمع شدن ارتباط هاي كلامي.شايد بتوان گفت كه ادبيات اقليت ديگر گونه اي خاص از ادب نيست، بلكه شرايط انقلابي هرگونه ادبيات است، در دل هر آنچه ادبيات بزرگ يا پذيرفته شده دانسته مي شود. شكوهمندي اين ادبيات در جنبه ي خاص آن است، اقليت بودن. اين جنبه مي تواند نيرويي انقلابي براي كل ادبيات و خصوصا براي مخاطب باشد. پل ريكور در بيان ديالكتيك ميان جهان متن، خواننده و بيننده (مخاطب) مي گويد: به راستي هر متن، امكان سكونت در جهان را نشان مي دهد. برخورد ميان جهان متن و مخاطب، برخوردي است ميان ميان تمامي ادعاهاي متن، افقي كه به آن راه مي يابد، امكاناتي كه آشكار مي كند و افقي ديگر، افق انتظار هاي مخاطب» اسد جان بنويس و بنويس...، به قول خودت تا هستي و هستيم... لا حول و لا ...

تقديم به بودا ي عزيز

هي برادر توهمين انديشه اي
ما بقيه ،كه استخوان و ريشه اي

سلام خدمت آقای بودا
من به دانش شما احترام دارم، واقعا زیبا می نوسید، ترکیب جملات شما خیلی جالب است وواقعا افتخار می کنم. اما با ید عرض کنم که حضور مردم هزاره در افغانستان یک قدرت مسلم است. اگر یک پارچه عمل کند می تواند حکومت را به آسانی فلج ویا مختل سازد. مثلا، طبق، برسی دقیق 42% جمعیت کابل را هزاره تشکیل می دهد، این جمعیت اگر دست به اقدام بزند حتما دولت مرکزی را با چالش مواجه می سازد هم چنین در بعضی ولایت های دیگر، بنا براین درزمان بابه مزاری با وجود آنهمه مداخلات خارجی و اختلافات مزدوران حلقه به گوش با بابه مزاری، مردم هزاره استوار باقی ماند اکنون فروپاشی مردم قهرمان هزاره جز خواب و خیال بیش نیست. شما مقایسه کنید که درزمان رهبر شهید مردم هزاره چه تعداد تحصیل کرده داشت و حا لا چه قدرتحصیل کرده دارند و روند آموزش وپرورش به کدام سمت حرکت می کنند. من به اکثر نقاط هزاره جات سفرکردم ودریافتم که مردم ما خوشبختانه چه قدر امید وار هستند و چه راهی خوبی را انتخاب کردند که واقعا انسان را به وجد می آورد. وباید باور داشته باشید که مدیریت ضعیف آقای خلیلی و آقای محقق در صحنه سیاسی مساوی با سیاست های کلی مردم هزاره نیست. دانشمندان و اهل قلم بیایید دست به اقدام عملی بزنید که وقتش رسیده است.

ba nazare ye doste khob movafegham . buda faghat moghalite mikonad

سلام بر بودای عزیز و تمام خوانندگان و نظر دهندگان.

مدت ها قبل خدمت آقای بودا عرضیدم که با مرور چندین بار نوشته های ایشان سر نخی چندان دستگیرم نمی شود. البته دو عامل عمده در این دست نارسی من دخیل است. اولی پیری که خود بخود مانع از دست یابی به مفاهیم جدید می شود. دومی هم طرج مسایل فلسفی از چانب بودا در نوشته های شان. از آنچاییکه اکثریت مطلق خوانندگان دسترسی به مسایل فلسفی ندازند و بخصوص آنچه امروزه فیلسوفان و متفکرین دوران پست مدرن می نویسند و می اندیشند، درک متن های آقای بودا مشکل می شود.

اگر فلم برای انتقال ایده ها از نویسنده به خواننده باشد در این کار آقای بودا از نظر کثرت خواننده توفیق چندانی نداشته اند. اما چه بسا که خوانندگان نخبه دارای حدود دانش خود آقای بودا از خواندن نوشته های شان لذت خلسه آور ببرند.

اما اگر هدف زیبا نویسی باشد باید بگویم که فقط با نگاه کردن به ظاهر نثر آقای بودا، بدون درک مطالبش به آسانی می توان پی برد که در مقابل یک شاهکار ادبی ایستاده ایم که ناچار از تعظیم در برابر آنیم.

نمی دانم چرا نوشته های بودا همیشه مرا به فکر اشعار بیدل و سهراب سپهری می اندازد و فکر می کنم نوشته های ایشان از همان سلاله منتها در شکل نثر هست.

افراط و تفریط در تحسین و تنبیه نویسندگان مرا به این فکر می اندازد که نکند دوستان همانند من بدون اینکه هیچ یک از نوشته های آقای بودا را به راستی درک نموده باشند گاهی تمجید از زیبایی ظاهری و پیچیدگی های ادبی آنرا تا سرحد پرستش می رسانند و گاهی هم وقتی مثل من درمانده می شوند زبان به دشنام ادبی باز می نمایید.

من مثل سایر دوستان اما از جناب بوداخواهشمندم با این توان خداداد و اکتسابی، وارد سیاست شوند. گر چند نویسندگی شریف ترین شغل است (اگر بتوان آنرا شغل نامید) ولی سیاست به مفهوم عالی ترین فعالیت انسانی است که بودا را برای آن ساخته اند.

توانا تر باد بودا

سلام
تجربه ثابت کرده که این گونه تفکر و نثر نویسی جز لذتی برای نویسنده و یارانش، دردی را دوا نمی کند. اسد بودا هم می خواهد خود را مراد فرهاد پور افغانستان ساخته روز تا شب از "اضطرار"، "قاعده"، "استثنا" و "رخداد" و "ووو" روضه بخواند، . کاش فرهاد پور در ایران می توانست کاری کند، فقط لبرالیزم را به صورت کلیشه ای نقد کرده به ولایت فقیه خدمت عرضه می کند و در نهایت هم ژیژک ترجمه می کند. اما بودا که این کار را هم نمی تواند. اگر ادبیات فرهادپور و هم کیشان اش نباشد، نمی دانم که چه می کند. این بار هم بودا مثل همیشه از ترجمه های فرهاد پور لقمه می وردارد و بدیو را علم می کند. تازه هم کشف کرده که هزاره ها بر سر دیگران میخ کوبیده و اما کسی جز اسد بودا نبوده که در پای آن امضا می کرد. آن هم به خاطر "همگانی کردن خطر" میخ کوبیده اند! عجب تاویل و تفسیری از "میخ کوبیدن ها"!
بعد هم راه حل داده است که دوری هزاره ها از دولت و مردمی کردن این دوری و فاصله، می تواند وفاداری به "رخداد عدالت" باشد. رخداد عدالت به خاطر مشارکت و سهیم شدن و برابری بود، نه به خاطر دوری، انزواگرایی و مردمی کردن "وضعیت اضطرار" و "وضعیت استثنا" یا به "تعلیق در آوردن همه قوانین". آیا این چیزها ممکن است؟ اگر آری، چه سودی دارند؟ .........

سلام بر صاحب نظران واندیشمندان عزیز!
من خیلی زیاده روی نمی کنم هر چند که نظرات دوستان را مرور کردم ولی نظر من اینست:
اولا:آقای بودا نوشته هایش بر احساسات محض اسنوار است که پای عقل را لرزان می کند
دوما:ادبیات احساسی آقای بودا سخت بر گرفته از ادبیات آقای شریعتی است. که جنبه تقلیدی دارد تا ابداعی.
سوما: این احساسات نتیجه اش دوری وفاصله گرفتن از عقل وبرهان را در پی دارد که بی خود نیست یک طالب از نوع دیگر پدید آید وانتحاری انجام دهد.چون حرکاتش بر احساسات استوار است هر کاری می کند.
چهارم:اینکه آقای بودا هر چه باشد چند سالی را در حوزه هم گذرانده که مغالطه را بسیار خوب بلد است هر نوع نقدی بر نوشته های آقای بودا نوشته شود ایشان راه بیرون رفت از طریق مغالطه را خوب وارد است که در نتیجه باز پیروز میدان جلوه خواهد کرد.
البت مطالبم از روی غرض نبوده صرف جنبه انتقادی دارد.ومراد توهین نبوده .

جناب زرداری
من اسد بودا نیستم و تو خود این مطلب را بهتر میدانی
شاید حسب اتفاق (و اینکه پدرانمان به نام احمد علاقمند بوده اند) نام فامیلی من و بودا یکی باشد. اما هرگز به خود این جرات را نداده ام که این وحدت نام فامیلی برای من افتخار و برای اسد بخاطر همنامی با من کسر شان باشد.
اما از اینکه در نوشته دومتان کمی از نق زدن بی بنیاد دست برداشته زبانتان تا حدی ملایم شده و پدروار نصیحت میکنی کمی به خود لرزیدم که مبادا به خطا قضاوت کرده باشم. بعد از اینکه متوجه شدم سن و سالی از شما گذشته و در راه آرمانهای قوم قدم خیر بر میداری، از این بابت که شما را از روی نوشته کوتاهتان با غضبی که مرا فرا گرفته بود قضاوت کردم ازخود تا حدی شرمنده شدم و شرمندگی بیشتر من از بابت هتک حرمت بزرگی و بزرگواری شما بود که تا حدی در نوشته ام بروز نمود.

در هر حال با وجود تمام نکاتی که در مطالب نخست و دوم شما وجود دارد برخود لازم میدانم که اگر بی ادبی شده مرا عفو بفرمایید و هم چنین تاکید کنم من یکی از دوستداران قلم اسد بودا هستم. دانشگاه تهران مکانی برای آشنایی من و اسد بود. رسولیان یزدی هم نامی آشنا برای هر دوی ما

لا حول و لا قوه

آقای بودا (احمدی) سلام!
باور کنید که :
1- من مخالف هیچ فردی از ملیتم نمیباشم بجز آنهاییکه بسرنوشت ملیت ما بازی میکنند و یاآنهاییکه در خدمت دشمنان ملیت ما قرار دارند ویا قرار میگیرند.
2- توقعم از هر فرد ملیتم به اندازه همان درک و درد و احساس و استعداد او از مسایل تاریخی و جاری و تحلیل از اینده این ملیت میباشد .
با در نظر داشت این دو اصل اگر از شما گلایه هم مینمایم شاید حق بجانب باشم زیرا با آن همه استعدادی که شما دارید و یک ذره ازان را در راه خدمت عملی به مردم وروشنگری واقعی بکار نمیگیرید من میترسم که ارتجاع منطقه مانند همیشه در پی شکار خوبترین های ما نبرامده باشد و اقای بودا ( احمدی ) مارا هم مانند یک عده دیگری از دامان این ملیت دور و بیگانه نساخته باشد چون نوشته های شما که بیشتر جنبه ی تئوریکی داشته و در بسا موارد بحث بیهوده پیرامون فلسفی ساختن موضوعات و پدیده های انجام شده میباشند ، در نهایت امر هیچ درد مردم مارا دوا نمیکنند و باوجود زیبایی کلمات حتا در بعضی موارد حتا گمراه کننده نیز میباشند. (بی گم و بوتیمار کابل ) مستثنی اند.
راجع به کارنامه های آقای مزاری را که شما فلسفی میسازید ، باید بگویم که، او خود شاید هیچ وقت نامی از بدیو و بنیامین نشنیده باشد چه رسد به این که برخوردها و عملکردش را با فلسفه آنها تلفیق داده باشد. او ( مزاری) یک سرباز خوب قومش بود و فلسفه اش هم جرم نبودن هزاره در افغانستان و آزادی و برابری حقوق این قوم بود .
مزاری از هرکسی دیگر مسئولیتش را در قبال قوم و مردمش خوبتر درک کرده بود و مزدور بیگانه نبود ، او به لسان و مذهب مشترک احترام داشت و لی قومش را قربانی همین مذهب و لسان مشترک نمیکرد. کسی بود که در همان شرایط و برای همان شرایط ساخته شده بود ، اگر لازم میدید می کشت و اگر لازم میدید کشته میشد چنانچه همه دیدیم.
بناءً حادثه افشار و برخورد مزاری و واکنش مردم ما با این تراجیدی را ، هرنوع که رنگ و روغن فلسفی بدهیم نه برای جنایت کاران و عاملین فاجعه توجیه موجه پیداکرده میتوانیم و نه بار مسئولیت انهای را که درین باره سهل انگاری کرده و باعث بروز این فاجعه و جلوگیری نکردن بموقع آن گردیدند ، سبکتر ساخته میتوانیم.
امام حسین دوم نساختن مزاری هم روی همین ملحوظ بود که باید در ختم هر نوشته و مقاله خود چنانچه در روضه خوانی های محرم وشبهای جمعه و .. معمول است «گریز» (نمیدانم چرا بنام گریز یاد میشود؟؟) مزاری نداشته باشیم.
وفا داری به ارمان مزاری وفا داری به ملیت و قوم هزاره است و نه بیش از حد بزرگ ساختن مزاری و مبالغه در مورد شخصیت او که آهسته آهسته به کیش شخصیت پرستی او تبدیل گردیده و واکنش منفی در ذهنیت ها بار آورد.
ضعف سیاست خلیلی و محقق هم در همین است که نمیتوانند در سایه مزاری خودرا رهبر احساس کنند .بهمین خاطر شاید میخواهند توسط افراد و گماشتگان دست چندم خود بیش از حد اورا بزرگ جلوه دهند تا به قهرمان افسانوی و یا ( علم مزار) تبدیلش نمایند.
اگر آقای بودا ( احمدی) و محقق و خلیلی راست میگویند که مزاری را الگوی خود میدانند ، پس چرا درجهت تحقق آرمانهای مزاری حتا یک گام هم بر نمیدارند؟؟
هیچکس تاحال یک کلمه از نظام فدرالی که در سرلوحه کار و پلان مزاری بود ، تا حال از زبان بودا و خلیلی و محقق نشنیده است..
آنچه ارتباط میگیرد به جنایات انجام شده در حق ملیت ما ، باید بگویم که ، ورق تاریخ افشار را مانند اوراق تاریخ ده ها فاجعه دیگر برگشتانده نمیتوانیم . ولی بیش از حد فلسفی ساختن این حوادث هم درد مارا دوا نمیسازد . در جامعه جنگلی فقط یک فلسفه و یک قانون حکمفرما است : تنازع بقا.
ما میدانیم که ملیت هزاره از بدو تاریخش تا حال همیشه قربانی داده اند. گاهی بخاطر سلحشوری و تسلیم ناپذیری اش ، گاهی بخاطر داشتن شهرهای متمدن و نعمات آفریده شده مادی اش ، گاهی هم بخاطر اختلاف رنگ وشکل و شمایلش با همسایگان و گاهی هم بخاطر مذهب شیعه بودنش. درینصورت خیلی دور از دوراندیشی است که ما از مخالفین خود توقع دوستی بی شایبه داشته باشیم. یگانه راهیکه برای مردم ما مانده است همانا قوی شدن ما است و بس که بنا برهمین مصلحت ما روی تمام کمبودی و نواقص خودی خود خاک می اندازیم و عاملین قتل بیشتر از شصت هزار هزاره را از طفل و زن وکودک و بیجا شدن اجباری ملیونهای دیگر را که در جنگهای داخلی بین القومی کشته و یا مهاجر شده اند به بعدها موقوف و موکول میکنیم.
علتش هم روشن است ، اگر یک کمی چشم حقیقت بین باشد دیده میتواند که ، در شرایط کنونی ملیت ما در حال انقراض قطعی قرار دارد. در حال فرار از هویت ، از ملیت، از مذهب ، از لسان و لهجه و فرهنگ و همه وهمه ، بناءً تصفیه کردن مسایل داخلی دیگر هم بیشتر بر پیکر این ارگانیزم مریض و بدون معافیت سنگینی خواهد کرد.
از طرف دیگر ، اگر در پهلوی تمام جفاهاییکه در حق ملیت ما شده است ، اینبار پروژهِ هویتشوی و هویت زدایی را که در خارج از مرزها طرح ریزی میگردد ، هم با دستان خود ما و متفکرین وفلیسوفان قوم وملیت ما بالای ما تطبیق گردد ، پس چه گلایه از بیگانگان ( عبدالرحمن ها و نادرها و هاشمها و امین ها و ملاعمر ها ) بنماییم.
متاسفانه که موضوع ( مازاد ) بودن هزاره در جامعه جزی ازهمین پلان است که ماهرانه به درخور مردم وجوانان ما داده میشود.
به عقیده یک عده آقایان که خودرا جهان وطنی دانسته و لی در حقیقت در خدمت سرویسهای کشورهای بیگانه میباشند ، علت مشکلات اصلی و عدم برابری حقوق وستم وتبعیض در مقابل ملیت هزاره ، صرف در همین نام هزاره بودن ما نهفته است . شیعه بودن ما هم در افغانستان قابل عفو است در صورتیکه همه از آقای محسنی قندهاری تقلید و پیروی کنیم و لی هزاره بودن به هیچ وجه قابل بخشش نمی باشد بناءً باید هرچه زود تر این نام را با دستان خود ما از بالای ما دور نمایند.
اگر ازاین آقایان پرسیده شود که:
بعدش چی را از ما میگیرید؟؟
جواب واضح است ، شاید بگویند : هیچ چی ! و راست هم میگویند ، چون به واقعیت هم که تمام معنویات مارا همین حالا از ما گرفته اند و صرف یک چیزیکه مانده است عبارت از نام« هزاره » میباشد که همچون استخوانی در گلوی دشمنان ملیت ماگیر کرده است.
سخن کوتا ه ، توقع عده کثیری از هموطنان و جوانان هزاره ما از شما اقای بودا ( احمدی) این بود که صرف نظر از جوان بودن شما و احساسات جوانی و سردرگمی هایش شما باید « جنبش جوانان هزاره » رابنیاد گذاشته و رهبری و رهنمایی کنید ، جنبشی که بتواند در اینده جانشین درخت خشک و بی ثمر «وحدت» های خلیلی و محقق گردیده و جوانان اگاه و با احساس ملیت مارا متحد و هماهنگ بسازد. جنبشی که بتواند پایگاه مستحکم هزاره های داخل افغانستان بوده وسرمایه معنوی ، نیروی بالفعل و بالقوه فزیکی و مادی ملیت مارا در خود تبارز دهد.
از شما توقع داشتیم تا با این همه استعدادی که دارید یک شمه از ان را عملاً در خدمت همین قوم و ملیت بدبخت تان که شما هم بالاخره از پول مالیه ی دینی آنها ( سهم امام ) درس خوانده ، شهریه گرفته و فلیسوف شده اید ، قرار دهید.
ولی افسوس و صد افسوس که می بینم من شخصاً بخطا رفته ا م . (خداکند اشتباه نمایم!!)
ومیبینم که برعلاوه سردرگمی و سرگیجی های دیگر جوانی ، شما دچار بحران چندین شخصیتی هم شده اید که گاهی از نام احمدی و گاهی از نام ا. ب . و گاهی اسد بودا و گاهی اسد بود و گاهی اسدالله احمدی نوشته میکنید ونظر میدهید.
بخاطر داشته باشید که جوانی با همه فراز و فرود آن گذشتنی است ولی تقوای سیاسی و تزکیه نفس را نمیتوان برگشتاند.
برای شما صحت کامل آرزو میکنم.
شما درقدم اول باید خودرا دریابید و بی گم شوید.
محسن.

جناب زرداری
پیام کوتاه تو مرا به یاد چرندیات دوستی در لیله¬های دانشجویی می اندازد. او نیز مانند تو آسمان را به ریسمان می بافت و دو نیم جمله را ناقص به یکدیگر وصل میکرد و به خیال باطل خویش بزرگان ادب را نقد میزد.
چرندگویی های تو چندان از کوچکیت نشان دارد که کوچک های مثل ما هم نباید به آن بهای پشیزی بدهند اما بزرگی بودا ما را وادار به واکنش در حد خودمان می¬کند.
تویی که از پیامت پیداست که بادی به هر سو هستی و نه فقط مبنایی برای نقد نداری بلکه از ذهن شاعرانه و دید مثلا زیبا بین تو انتظار نقد مفاهیم سنگین انتظاری بیهوده است.
خوب است حداقل خود به این نکته اذعان داری که تابلویی نقاشی زیبایست. آخر کوتوله مثلا نقاد مگر ممکن است یک تابلو زیبا باشد و در آن حرفی برای گفتن وجود نداشته باشد.
غرب کابل یک حقیقت تاریخی است اما همان حقیقت تاریخی پر است از راه چاره های فراوانی که هر کدام می¬تواند فرا روی ما قرارگرفته و مارا از وضعیت فاجعه بار به سوی نجات رهنمون شود. برخورد "رادیکالی و کشاندن خطر تا مرکز قدرت" یکی از آن همه راهکار و پیشنهاد مشخص است.
پیشنهاداتی که برای جلو گیری از فاجعه در سراسر این متن و به خصوص در قسمت پایانی ارائه شده را کوته بینان و کوته قدان فکر امثال تو درک نمی کنند.
تو که به دروغ ادعا میکنی تمام نوشته های بودا را تا پایان میخوانی، در آنها چه دیدی که باز هم مشتاق خواندنی، زرداری کوتوله آیا مفاهیم جدی و جدید و نابی را که بودای بزرگ با الهام از مکاتب اعتراض نسخه ی هزارگی آنها را با زبانی شیوا و خواندنی ارائه می¬کند در جایی دیگر در عالم زبان فارسی میابی.? یا شاید این مفاهیم از حد و اندازه های تو آنقدر بزرگتر است که از کل آن همه مفاهیم عالی فقط عدالت، نه عدالت مد نظر بودا، که عدالت ملا ها را می بینی
من تردید دارم که کسی باشد که در عقده مندی تو در نق زدن به نوشته های بودا با ما همراه نشود. ابلهانی که دچار توهم شده اند و توی کوتوله از کجای متون بودا این مطلب را گرفتی که از "بابه مزاری" حسین (ع) میسازد. شاید جدی ترین انتقاد منتقدان بودا دوری او از مفاهیم شیعی اسلامی باشد. پرمتئوس مسیح مزاری را شاید هرگز نامش را نشنیده باشی.

سرگردانی امثال توست که بودا را در دنیای مالیخولیای گرفتار کرده. کاش متعهدان و نویسندگانی همچون بودا چند تایی بیشتر بودند و میتوانستند ما را هم زودتر و بیشتر از کوتوله¬هایی شاعر پیشه و خیال پردازی مثل تو که دارای تان خیالات و متوهمات است و نق زدن پیشه و شاید منبع درآمدتان خلاص کنند.

جامعة سرکوب شده نیاز به متن های منسجم و این همان دارد، زیرا تنها یک متن این همانی که قاعده ها را مو به روعایت کرده باشد، با ساختارِ روانی آن ها همخوانی دارد. من اما چنانکه خود خوانندگان می گویند، ذهن نا مسنجم و پاره پاره دارم. اگر آن چه منتقدین می گویند، از سر صداقت گفته باشند، من در اهدافم موفق شده ام. زیرا توانسته با متون کنده و کنده و پاره پاره شکاف ها را نشان دهم. درست همچون ستارگانِ آسمان که در یک روابط نااین همان و به با فقدان پیوست خلاء ها و تاریکی ها را نشان می دهند. در فضای تاریک، پیوست فقط و فقط از آن تاریکی است. کار ما نشانیدنِ ستاره هاست در دلِ آسمان تاریک، این ستاره ها هرچه از هم دور تر و هرچه نا منظم تر و بی ریخت تر باشند و از هم دور تر باشند، روشن تر می درخشند. پس بی ربطی که از نظر شما عیب است، برای من نوعی روش است. من نه ادعای روشنفکری دارم و نه از روشنفکری خوشم می آید. نوشته هایم نوع گفتگویی درونی با خودم هست، اگر برای برخی از خوانندگان دلچسپ نیست، زیرا با پیوستارِ کاذب ذهنی آنان تطبیق نمی کند، تقصیر من نیست. شاید بتوان گفت علاوه بر محتوا، بی ربط نویسی من خود میان جی است که می توان آن بی ریطی این جامعه با جهان جدید را درک کرد.
آیا بازی کردن با کلمات بد است؟ آیا نوشتن جز بازی با کلمات چیزی دیگری هست؟ دیگران با چه بازی می کند؟ آیا جز کلمه کارتِ بازی در دنیای نوشتن وجود دارد. منظورم این نیست که فقط نوشتن میان جی درک ما از جهان است، شاید بتوان با هنر بهتر این جهان را در کرد، شاید بتوان وضعیتِ بد را با زبان نقاشی نشان داد و یا همچون استروانیسکی، فاشیسم سیاسی را با ارکسترهای بزرگ موسیقی نشان داد. این ها همه یک طرف، اما زمانی که وارد بازی نوشتن شویم، منطق این دنیا بازی با کلمات است و ما ناگزیریم با مهره های واژگان، در بازی شطرنج نوشتن، حرکت کنیم . آن هایی که با زی با کلمات را دست کم می گیرند، درکی از زبان و کلمه ندارند. ویتگنشتاین می گوید "زبان را نوعی شیوه زندگی" می داند. برخی دیدگاه ویتگنشتاین زبان به حیث شیوه ای زندگی را حتی با دیدگاه مارکس مقایسه کرده اند. خب! به هرحال، من هنوز به درجه نرسیده ام که با کلمات بازی کنم، ولی امید وارم روزی فرارسد که بازی با کلمات را یاد بگیرم. به هرحال از تمامی کسانی که این نوشته را خوانده اند، تشکر می شود و از کسانی که آن را بد و بی ربط دانسته اند، بیشتر سپاس گذارم، زیرا درست آن هدفی را که من دنبال می کردم، آن ها، کشف کرده اند: بی ربطی ما به زندگی و حقیقت، از طریق بی ربط نویسی. آن ها توانستند از طریق بی ربط نویسی من "بی ریط ما" با دنیای واقع را کشف کنند. هدف نوشته، نشان دادن امر واقع است، فرقی نیست از راه نوشته های علمی و این همانی باشد، یا از طریق بی ربط نویسی. بکت، در نمایش نامه در انتظار گودو، از طریق بی ربط نویسی، واقعیت های دنیای را که در آن زندگی می کرد، نشان داد. من هم از طریق گسسته نویسی، مونتاژ تکه پاره های بی ربط، می خواهم دنیایی را که در این زندگی می کنم، نشان دهم.
از استاد زردادی هم که استاد همه ماست تشکر می کنم ولی خدمت استاد عرض کنم که این "دنیای مالیخولیایی" دست ساخت خودم نیست تا از آن جا جایی دیگر کوچ کنم. این دنیایی است ساخته شده توسط دیگران، دنیای که شرط تعیین وجودی من است. گفته اید از مزاری حسین نسازید، اگر من در دنیای مالیخولیایی هستم، پس بین دنیای من وحسین رابطه ای نیست، زیرا حضور در دنیای مالیخولیایی تنها با گذار ازد دنیای "مصیبت/ حسین" امکان پذیر است. یا من در دنیای مالیخولیایی نیستم و یا یا نمی توانم حسین بسازم. حسین به جهان مصیبت تعلق دارد؛ دنیایی که درست نقیض دنیای مالبخولیایی است. اما به هرحال می دانم که استاد زردادی صمیمانه و از سرد درد می گوید. او درد را زودتر از ما حس کرده است، بنابراین زخم او کهنه تر و دیرینه تر است و به همین دلیل ناله های او جانکاه تر و صدای او دلخراش تر است. اگر این برداشت استاد زردادی درست باشد که نوشته هایم مثل تابلوی نقاشی هستند، برایم موفقیت است، زیرا "نقاشی یوتوپیا و دنیای آرزویی گفتار" است: نشان دادن.
با "فهیمه یاوری" هم موافق ام که بسیاری از حرف ها بلوف اند و یا بهتر است بگوییم نوعی "سادگی" است. خب! و همچنین موافق ام که من "سردرگم ام" و به خاطر همین سردرگمی است که خودم را به اتش می زنم، ولی راه نیست، بی خودی بر قفس بال می کوبم. مگر کسی هست که سر درگم نباشد. جهل پا به پای علم گسترش می یابد، بنابراین بین آگاهی و سردرگمی رابطه مستقیم وجود دارد. هرچه جامعه آگاه تر، سردرگم تر. فقط ملت شریف افغانستان است که سر درگم نیست و هرکدام شان علم اولین و اخرین را بلدند. کسی که دچار سردرگمی وحیرت نباشد، انگیزه ای برای نوشتن نداره. محمدخان، که التبه "خان" در زمانه ی ما کم یافت می شود، درست می گوید که من "جیغ و ناله سر می دهم". خب! نالیدن حق آدم هاست، آیا من حق نالیدن ندارم. اما گر زخم جمعی باشد، آیا کسی حق ندراد در میان جمع بنالد و بخزد در گوشه ای در کنج اتاق. علاوه بر این مگر گوشه برای انزوا داریم که در آن بنالیم، وقتی در بهسود نتوانیم زندگی کنیم، جایی که "آواز خر به خدا نمی رسد"، مگر در جایی دیگر می گذارند، منزوی زندگی کنیم. یک جای برای انزوا پید کن، چشم، در همان جا خودم را زندانی می کنم و برای خود می نویسم و می خوانم. منظور شما از "تبلیغاتِ زهرآگین را هم نفهمیدم". گفته اید به مرز فروپاشی نرسیده ایم، اگر درست می گویید چرا کسی در "بهسود" سر راه کوچیان غارت گر نایستادند؟ فروپاشی بیش تر از این می شود که کسی از خانه اش دفاع نکند. همین طور شقایق، حسین و کسانی دیگر به نکاتی اشاره کرده اند که شبیه کامنت های دیگر است.
خواهش من از دوستان این است که اگر من بد می نویسم، شما بیایید خوب بنویسد، چرا نوشته های خوبِ تان را از ما دریغ می ورزید. وقت خوبان میدان را خالی کنند، خود به خود حضور ما بدان فراهم می گردد.

شکافِ در اردوی طرف داران من، "بیگم، زردادی و" بیش از هم برایم کیف آور بود. من شخصا خودم از تمجید و تعریف خجالت می کشم و مطمئن ام که این برخورد درست نیست. من همواره به "بدی های" خیره شده و خیره می شوم. این امرنشان عشق و نفرت همزمان به بدی است. به نظرم بد گفتن، بهتر از خوب گفتن است، زیرا بدی با حقیقت نسبتی بیش تر دارد، تا خوبی. بدی همان سرشت و سرنوشت ستمدیدگان است؛ ستمدیدگانی که همواره بد بوده اند.

تبصره های که بر این نوشته بودا داده شده است برایم خیلی جالب است. نوشته های گذشته وی همیشه با ابراز احساسات اغراق آمیز مورد تحسین قرار گرفته است. این یک مشکل دایمی جامعه ماست که افراد را یک روز بیش ازحد تمجید می کنیم و از آنها قهرمان می سازیم. این کار در مورد بودا نیز تکرارشد. نوشته های او کم مورد نقد قرار گرفت و بیش از آنچه لازم است با کلمات کلیشه ای در مورد وی اغراق شد. با این نوع بر خورد چه توقع داریم که نویسنده نو آوری کند و حرف وپیام جدی ارائه نماید. بدون شک اسد یکی از نویسندگان خوب جامعه ما است اما فراموش نکنیم که هنوز راهی درازی در پیش دارد. برای اینکه و ی به رشد و بالندگی لازم برسد خوب است که درکنار تحسین وتشویق با نقد سازنده نیز روبرو شود.

سلام بر بودای عزیز!

بودای عزیز مقاله ات را خواندم میدانم که شما درک عمیقی از درد این مردمی که در طول تاریخ تا حتی امروز از دست چاقاقبران سیاسی رنج میبرند و هنوز کسانی اند که در خون این مردم تشنه اند و بوی فاشستی از دهن شان به مشام میرسند.دارید.
بدون شک، واقعیتهای که گفته اید حقیقت دارد، اما خواهشانه، اگر شود کمی مقاله خود را کوتاه تر واصل و لعاب منظور را ینوسید بهتر خواهد بود تا خیلی هم گیج کننده نباشد. ما به شما افتخار میکنیم. اگر آنروز در جنگ روبرو جهت حق خواهی و عدالت اجتماعی سر میدادییم، اما امروز نیز ثابت بسازیم که در میدان قلم و منطق نیز برنده ایم.

تشکر.
نصرالله " امید"
بامیان

جامعة سرکوب شده نیاز به متن های منسجم و این همان دارد، زیرا تنها یک متن این همانی که قاعده ها را مو به روعایت کرده باشد، با ساختارِ روانی آن ها همخوانی دارد. من اما چنانکه خود خوانندگان می گویند، ذهن نا مسنجم و پاره پاره دارم. اگر آن چه منتقدین می گویند، از سر صداقت گفته باشند، من در اهدافم موفق شده ام. زیرا توانسته با متون کنده و کنده و پاره پاره شکاف ها را نشان دهم. درست همچون ستارگانِ آسمان که در یک روابط نااین همان و به با فقدان پیوست خلاء ها و تاریکی ها را نشان می دهند. در فضای تاریک، پیوست فقط و فقط از آن تاریکی است. کار ما نشانیدنِ ستاره هاست در دلِ آسمان تاریک، این ستاره ها هرچه از هم دور تر و هرچه نا منظم تر و بی ریخت تر باشند و از هم دور تر باشند، روشن تر می درخشند. پس بی ربطی که از نظر شما عیب است، برای من نوعی روش است. من نه ادعای روشنفکری دارم و نه از روشنفکری خوشم می آید. نوشته هایم نوع گفتگویی درونی با خودم هست، اگر برای برخی از خوانندگان دلچسپ نیست، زیرا با پیوستارِ کاذب ذهنی آنان تطبیق نمی کند، تقصیر من نیست. شاید بتوان گفت علاوه بر محتوا، بی ربط نویسی من خود میان جی است که می توان آن بی ریطی این جامعه با جهان جدید را درک کرد.
آیا بازی کردن با کلمات بد است؟ آیا نوشتن جز بازی با کلمات چیزی دیگری هست؟ دیگران با چه بازی می کند؟ آیا جز کلمه کارتِ بازی در دنیای نوشتن وجود دارد. منظورم این نیست که فقط نوشتن میان جی درک ما از جهان است، شاید بتوان با هنر بهتر این جهان را در کرد، شاید بتوان وضعیتِ بد را با زبان نقاشی نشان داد و یا همچون استروانیسکی، فاشیسم سیاسی را با ارکسترهای بزرگ موسیقی نشان داد. این ها همه یک طرف، اما زبانی که وارد بازی نوشتن شویم، منطق این دنیا بازی با کلمات است. آن های که با زی با کلمات را دست کم می گیرند، درکی از زبان و کلمه ندارند. ویتگنشتاین می گوید "زبان را نوعی شیوه زندگی" می داند. برخی دیدگاه ویتگنشتاین زبان به حیث شیوه ای زندگی را حتی با دیدگاه مارکس مقایسه کرده اند. خب! به هرحال، من هنوز به درجه نرسیده ام که با کلمات بازی کنم، ولی امید وارم روزی فرارسد که بازی با کلمات را یاد بگیرم. به هرحال از تمامی کسانی که این نوشته را خوانده اند، تشکر می شود و از کسانی که آن را بد و بی ربط دانسته اند، بیشتر سپاس گذارم، زیرا درست آن هدفی را که من دنبال می کردم، آن ها، کشف کرده اند: بی ربطی ما به زندگی و حقیقت، از طریق بی ربط نویسی. آن ها توانستند از طریق بی ربط نویسی من "بی ریط ما" با دنیای واقع را کشف کنند. هدف نوشته، نشان دادن امر واقع است، فرقی نیست از راه نوشته های علمی و این همانی باشد، یا از طریق بی ربط نویسی. بکت، در نمایش نامه در انتظار گودو، از طریق بی ربط نویسی، واقعیت های دنیای را که در آن زندگی می کرد، نشان داد. من هم از طریق گسسته نویسی، مونتاژ تکه پاره های بی ربط، می خواهم دنیایی را که در این زندگی می کنم، نشان دهم.
از استاد زردادی هم که استاد همه ماست تشکر می کنم ولی خدمت استاد عرض کنم که این "دنیای مالیخولیایی" دست ساخت خودم نیست تا از آن جا جایی دیگر کوچ کنم. این دنیایی است ساخته شده توسط دیگران، دنیای که شرط تعیین وجودی من است. گفته اید از مزاری حسین نسازید، اگر من در دنیای مالیخولیایی هستم، پس بین دنیای من وحسین رابطه ای نیست، زیرا حضور در دنیای مالیخولیایی تنها با گذار ازد دنیای "مصیبت/ حسین" امکان پذیر است. یا من در دنیای مالیخولیایی نیستم و یا یا نمی توانم حسین بسازم. حسین به جهان مصیبت تعلق دارد؛ دنیایی که درست نقیض دنیای مالبخولیایی است. اما به هرحال می دانم که استاد زردادی صمیمانه و از سرد درد می گوید. او درد را زودتر از ما حس کرده است، بنابراین زخم او کهنه تر و دیرینه تر است و به همین دلیل ناله های او جانکاه تر و صدای او دلخراش تر است. اگر این برداشت استاد زردادی درست باشد که نوشته هایم مثل تابلوی نقاشی هستند، برایم موفقیت است، زیرا "نقاشی یوتوپیا و دنیای آرزویی گفتار" است: نشان دادن.
با "فهیمه یاوری" هم موافق ام که بسیاری از حرف ها بلوف اند و یا بهتر است بگوییم نوعی "سادگی" است. خب! و همچنین موافق ام که من "سردرگم ام" و به خاطر همین سردرگمی است که خودم را به اتش می زنم، ولی راه نیست، بی خودی بر قفس بال می کوبم. مگر کسی هست که سر درگم نباشد. جهل پا به پای علم گسترش می یابد، بنابراین بین آگاهی و سردرگمی رابطه مستقیم وجود دارد. هرچه جامعه آگاه تر، سردرگم تر. فقط ملت شریف افغانستان است که سر درگم نیست و هرکدام شان علم اولین و اخرین را بلدند. کسی که دچار سردرگمی وحیرت نباشد، انگیزه ای برای نوشتن نداره. محمدخان، که التبه "خان" در زمانه ی ما کم یافت می شود، درست می گوید که من "جیغ و ناله سر می دهم". خب! نالیدن حق آدم هاست، آیا من حق نالیدن ندارم. اما گر زخم جمعی باشد، آیا کسی حق ندراد در میان جمع بنالد و بخزد در گوشه ای در کنج اتاق. علاوه بر این مگر گوشه برای انزوا داریم که در آن بنالیم، وقتی در بهسود نتوانیم زندگی کنیم، جایی که "آواز خر به خدا نمی رسد"، مگر در جایی دیگر می گذارند، منزوی زندگی کنیم. یک جای برای انزوا پید کن، چشم، در همان جا خودم را زندانی می کنم و برای خود می نویسم و می خوانم. منظور شما از "تبلیغاتِ زهرآگین را هم نفهمیدم". گفته اید به مرز فروپاشی نرسیده ایم، اگر درست می گویید چرا کسی در "بهسود" سر راه کوچیان غارت گر نایستادند؟ فروپاشی بیش تر از این می شود که کسی از خانه اش دفاع نکند. همین طور شقایق، حسین و کسانی دیگر به نکاتی اشاره کرده اند که شبیه کامنت های دیگر است.
خواهش من از دوستان این است که اگر من بد می نویسم، شما بیایید خوب بنویسد، چرا نوشته های خوبِ تان را از ما دریغ می ورزید. وقت خوبان میدان را خالی کنند، خود به خود حضور ما بدان فراهم می گردد.

salam
buda faghat ghalami zebaee darad va dar baze ba kalamat ostad hast
aksare maghalaee eshan hamingoni hast bazi ba kalamat va jamee ma ki besyare az asater yonani va felsofan ra nemeshinanad hingami ki matnhaee buda ra mikhanad taref va tamjed mikonand dar hali ki tabli tokhali bish nist. va zahere zebaee darad hingami ki bikhahem befahmim be hech natejiee nemiresem. buda faghat ba neveshtan matnhaee tolani va bazi bakalamte filsofan va elahehaee asateri yonan va rom darsadade tojih oghdehae ravani mebashad
khanande aksaran az neveshtehae poch va bimani buda dochare sardargomi mishavad zera khode boda ham nimidanad che minivesad. hanoz matn kitabhaee ki khande bare khode eshan sorat nagerefte ta beresad be khanande
omidvaram khob va tahlili manande aghae amiri benevesand ki arzeshe khandan dashte bashad.

تشکر استاد بودا !
موضوع خوبی را روشن کرده ای .قبلا باورمندی دربین عامه مردم وحتی دربین حلقات روشن جامعه هزاره نیز موضوع تثبیت هویت مطرح بود اما امروز با خواندن این مقاله به مفهوم والاترقیام مردمی که با عزم آهنین مزاری برزگ رهبری میشد آگاهی یافتم . دستت توانا تر باد.

آقای بودا در ابتدا می گوید یکی از گسست های جامعهء هزاره، فراموشی زبان مردم در میان روشنفکرانش است، روشنفکرانی که به زبان مردم سخن نمی گویند، البته وی کمی موضعش را تفکیک می کند و از استفاده از زبان مردم برای بیان فلسفی سخن می گوید.

نوشته های بودا که زبان والتر بنیامین دارد، آدمی را یاد تلخ نویسی های فیلسوفان یهودی بعد از آشویتس می اندازد، با این تفاوت که آن فیلسوفان خود خالق اندیشه اند و صاحب تئوری، اما بودا، با استفاده پراکنده از "فضای" نوشتاری آن فیلسوفان، فارغ از تئوری، زراد خانهء تولید تراژدی اش را به راه می اندازد، و در این چند سال جز تکرار همان سخنان، نکوشیده است در عرصهء واقعی اندیشه کمی وقت خود را صرف نماید و سخنی از جنس دیگر بگوید. در تراژدی قهرمانی وجود دارد، که این قهرمان با قرار گرفتن در شرایط سخت و دشوار، رویداد های "یکه" ای را سبب می شود، در نظر بودا، اگر "رویداد عدالت خواهی غرب کابل" حادثه ای یکه است، ایجادش نه در صلح که با بحرانی ساختن فضا به وجود آمده است، و توصیه های پایانی مقاله نیز همین امر را گ.شزد می کند، یعنی اینکه فضا را رادیکال کنیم تا "عدالت خواهی" تبا ایجاد بحران به منصهء ظهور برسد!

قضاوت را به خواننده می گذارم، اگر مناسب بود موضوع را بیشتر شرح می دهم.

تشکر از آقای بودا، مقاله ای شما بسیار جالب و خواندنی است.
باور، به فروشی پاشی جامعه هزاره برداشت نا صواب جناب عالی است که بخود باور ندارد. که چنین تبلیغات زهر آگین و نومید کننده را برای روشن فکران و خصوصا برای جوانان خارج از کشور تهیه می کند. حد اقل، شما به واقعیت های موجود جامعه هزاره نظری بی افکنید، آنگاه خواهی یافت که هزاره ای امروز و دیروز بسیار فرق کرده است. هر فرد هزاره راجع به فکر بهبود سرنوشت خود است، هرگاه بی عدالتی صورت میگیرد صدای مردم بلند میشود. رای نگرفتن دو و یا چند وزیر از قوم هزاره بمعنای فروپاشی جامعه هزاره نیست. این حد اکثر کاری بود که فاشیستان انجام داد. من برای آقای بودا توصیه میکنم که با این باور بهتر است که در گوشه ای خزیده کتابهای تراژدیک را دور خود جمع نموده آه وناله سر دهد تا تبلیغات زهر آگین شمارا جوانان هزاره کمتر احساس کند، انسان های ضعیف مانند شیر خواران بدون اینکه کاری بتواند ناله سر می دهد و اما آنجا مادر مهر بان است که به دادش می رسد. ولی شرایط در افغانستان کا ملا متفاوت است، درنده گانی است که تر ا می درد، باید ضمینه ای دفاع را فراهم کنی خیال بافی و فریاد در جنگل شنیده نمیشود زیرا در جنگل گوشی شنوا وجود ندارد. نسل جوان و تحصیل کرده ای هزاره کاملا متهعد به ادامه راه با به مزاری است که جامعه هزاره را از فرو پاشی نجاد دهند.

سلام
من از بلوف دوستان تعجب می کنم. آقا یا خانم الهزاره نوشته که جامعه افغانی کوچکتر از آن است که نوشته بودا را بفهمد. بودا چه می نویسه؟ با مهارت حالتی از کپی و پیست ایجاد می کنه. خود بودا هم به نظرم سرگردانه که چه بنویسه. همه مقالات بودا را نمی توانیم تعریف کنیم. همه مقالاتش را هم نمی توانیم رد کنیم. این مقاله اش بیشتر سردرگمی بودا را نشان می دهد. از طرفی، مگر در نویسندگی تأکید نشده که ساده نوشته شود. هر کسی هنر ساده نوشتن را ندارد. آقای بودا از همان کسانی است که این هنر را ندارد. در میان کسانی را که شما نام برده اید، فقط خاوری است که ساده می نویسد.
دیگر این این نوشته بودا منعکس کننده شخصیت بودا می باشد. همانطوری که شخصیت بودا دمدمی است، نوشته هایش هم به همین ترتیب می باشد. بهتر است که کاری نداشته باشیم و فقط بخوانیم.

باتشکر اگر دقت شود مقاله ی خوبی است
درجمهوری سکوت باید تنوع حفظ شود وتمام سلیقه ها نوشته ی خوشایند طعم خودرا بیابند
بله برادرم درست می گوید شرط اساسی درنظر داشتن پیام اساسی نوشته است و پیامش
باید مطابق شرایط ومقتضیات زمان باشد

Salam kuidmate Bodai giranqadr Wakhanindagani jamsokut

Bodai bozorqawar Maqalie ziba wa elmi at ra chand bar khandam amma bozorgawar hama montazir mimanim ta maqali Boda der jamsokut zahir shawad wa mara rahnamoon gardad
Tibqi nawishtai Zardari Moqawimate gharbi Kabul degar bahaqiqat dabdil shoda ast wa mardomi ma montaziri moqawimate jadidi gharbi Kabul and
Budai bozoorg hamagi chashm ba shoma wa yarani farzani shoma hastand digar ma ra ba tablohai honari at dawad nakonid mardomi ma az shoma intezari digar darand
Mardomi khodra sar gardan raha nakonid zaman ba soorat der gozar ast
montaziri yak aghaz inqilabi digar shoma hastim der ghair an mardomi ma ba in sarder gomi chi sarnawishte khahand dasht

Bodai bozorgawar : YA ALI

اقای بودا تشکر از نوشته جالب تان
اگر ممکنه برایم ای میل جواد سلطانی که قبلا در قم بعد تهران و بعد هم در دانشگاه کاتب کابل تدریس میکرد برایم بفرستید .
ادرس ای میلم در بالا نوشته شد ولی دوباره می نویسم
rohullahfassehi@yahoo.com

من بار ها گفتم که اسد بودا برای جامعه افغانی نیست . ما حتا کوچکتر از آن هستیم که مفهوم نوشته های بودا را بفهمیم.
همین که آقای زردادی میگوید که نوشته های بودا مفهوم ندارد بیانگر فهم و بنیش آقای زردادی است، بیانگر این است که آقای زردادی مفهوم نوشته های آقای بودا را نمیفهمد.
نوشته های بودا را فقط حسن رضا خاوری، جواد خاوری، علی امیری و آقای نو اندیش میفهمد بس.

آقای بودا سلام!
هر مقاله شمارا با حرص و ولع تام تا آخر میخوانم و از خواندن آن که چگونه ماهرانه با کلمات بازی میکنید لذت میبرم. بیشتر به این فکر می افتم که شما بیشتر از همه یک هنر مند ژانر ژانگلور سخن هستید تا یک فلیسوف و یا نویسنده .
در شریطی کنونی موضوع غرب کابل دیگر به حقیقت تاریخ تبدیل شده است و بدبختانه مردم ما مضطربانه منتظر حادثه جدید غرب کابل اند.
پیشنهاد مشخص در راه جلوگیری از فاجعه بنمایید نه آنکه مانند چکاوک چنان نغمه سرایی میکنید که نه خودتان میدانید چه گفتید و نه خواننده میداند. بلی مقبول بود مانند یک تابلوی نقاشی سخن و نه بیش ازان که به دیوار موزیم سخن آویخته شود. شما هم مانند بسیاری ها عقده «نوشتن» را دارید و عاشق نوشته های به عقیده شما فلسفی خود که گاهی از مارکس و گاهی هم از آلن بدیو نقل قول میکنید هستید.
از« مزاری» هم لازم نیست که «امام حسین » دوم بسازید و مهفوم عدالت را هم نادرست تعبیر میکنید. شما که ملا هم هستید پس عدالت خدا را چگونه تعریف میکنید؟؟
بودا جان ! یک کمی بحال مردم و ملیت وقومت رحم کن و آنها رادر صحرای تخیلات مالیاخولیایی خود سرگردان نساز!!
درد مردم به درمان عاجل ضرورت دارد نه سفسطه بازی..

مقاله نبود محشر بود. با خواندنش به یک دنیایی دیگری پرواز کردم، وجود بودا برای ما خیلی افتخار آور است

خواندم واستفاده کردم بازهم بوداست دیگه از بوداهمین است شده تابوی مردم ما زنده باد بودا
زنده باد جمهوری سکوت ولی اگر آقای بودا کمی کاربردی و روشنتر بنویسند بهتر است منظورم
اینست که این نوشته فقط برای اهلش است و خیلیها قوه ی هاضمه اش راندارند و باید بودا جان با
حفظ این نوشته برای اقشار پایینتر هم بنو یسند

این مقاله را خواندم و تا آخر خواندم. حرف های قابل تاملی داشت، من با بسیاری از مسایل در این مقاله نه تنها موافق نیستم بلکه مخالفم، اما چند نکته دیگر:
1- انتظار شخصی من از یک نوشته ی آن هم طولانی، طرح مساله و توضیح علمی و عقلانی آن است. ممکن نویسنده به یک کشف تحقیقی جدید رسیده باشد و یا ممکن راه حل عقلانی ارایه بدهد.
2- اما در مقاله "بودا" خبری از این چیزها نیست. مشکل این است که این گونه مقاله ها بیشتر یک غزل است؛ یک رمان است؛ یک خاطره اندیشی تغزلی از نوع تراژدیک است. از اول تا آخرش بخوانی یکسره احساس ادم را جولان می دهد و هم چنان عقل آدم را خوابیده و مخمور نگهمیدارد. ما، نوستالیژی و احساس شوریده نمی خواهیم، بلکه "عقل شوریده" می خواهیم.
3- این نوشته فاقد ساختار است. به این می ماند که یک کاسه گندم را آورده بر روی فرش انداخته باشیم. هزاران کلمه در یک نخ محکم بسته شده و در متنی گذاشته شده اند، و از خشم و سرگیجه گی برهمدیگر می پیچند.
4- کتاب خوانده های ما هنوز فکر می کنند که برای یک ایده وقتی نقل قول های وافر جمع کرد، آن را تیوریزه کرده اند. من نمی دانم این تفکر غلط از کجا شده است. یا هم می خواهیم فخرفروشی کرده مردم را فریب بدهیم. چه بسا که نقل قول ها هم هوایی و بی مورد باشند.
5- چه می خواهیم بگوییم؟ و چگونه می خواهیم بگوییم؟

سلام بر بودای گرامی! به نکاتی اشاره نموده اید که برایم خیلی جالب است و قبلآ به آن فکر نکرده بودم. تمام نوشته ها و مقالات تان را کنار هم بگذارید و باز خوانی کنید. نوسانات فکری تان را خود خواهید دریافت. در هر حال قلم و استدلال خیلی قوی دارید.